Kronik Pelvik Ağrı
Kronik pelvik ağrı, pelvik bölgede 6 aydan daha uzun süredir devam eden ağrıdır. Ağrı zaman zaman kaybolup yeniden ortaya çıkabilir veya sürekli devam edebilir. Kronik pelvik ağrı; kadın üreme organlarına bağlı olabilir, idrar yollarıyla ilgili olabilir veya bağırsaklarla ilgili olabilir. Çoğunlukla bir kadında ağrıya neden olan birden fazla sebep vardır. Bazı kadınlarda ise yapılan tüm detaylı araştırmalara rağmen ağrının nedeni bulunamaz.
Kronik Pelvik Ağrının Değerlendirilmesi
Kronik pelvik ağrının değerlendirmesinde hastanın şikayetlerini detaylı olarak sormak gereklidir. Ağrının yeri, ağrıyı arttıran ve azaltan durumlar, geçirilmiş olan tedaviler, ameliyatlar, vücudun diğer bölgeleri ile ilgili şikayetler teker teker sorgulanır. Sonrasında ağrının değerlendirilmesine yönelik detaylı muayeneye geçilir. İdrar yolları, kadın üreme organları, bağırsaklar, pelvik tabanın kasları ve eklemleri detaylı muayene esnasında değerlendirilir. Muayene esnasında ağrıya neden olan noktalar saptanmaya çalışılır. Gerektiğinde hastalar bu organların uzmanlarına (ürolog, gastroenterolog) yönlendirilebilir. Bazen muayene esnasında hiçbir ağrı nedeni bulunamayabilir. Bu duruma kronik pelvik ağrı sendromu denilir. Bazen hastaların ağrı uzmanına (algolog) yönlendirilmesi gerekebilir.
Hastaların organlarını değerlendirmek için muayene dışında görüntüleme yöntemleri de kullanılabilir. Genellikle ultrasonografi, MR, kolonoskopi, sistoskopi, laparoskopi kullanılabilir.
Kronik Pelvik Ağrının Tedavisi
Kronik pelvik ağrının tedavisinde çeşitli yöntemler kullanılmaktadır. Tedaviler altta yatan neden/nedenlere yönelik yapılır. Birkaç tedavi yöntemi birlikte kullanılabilir. Bir tedaviden fayda görmeyen hastalarda diğer tedaviler denenebilir. Tedavi yöntemleri arasında:
- Hayat tarzı değişiklikleri
- İlaç tedavileri
- Fizik tedavi yöntemleri: sinir uyarılarına yönelik veya eklem veya kasların gevşetilmesine, ağrılı noktalara yönelik
- Cerrahi: Diğer tedavilere cevap vermeyen hastalarda cerrahi uygulanabilir.
- Psikolojik destek: Kronik pelvik ağrı sürecinde gerek duyulduğu takdirde psikolojik destek de verilmektedir.
Ağrılı Mesane Sendromu
Ağrılı mesane sendromu, idrar torbasında ağrı ve sık sık idrar yapma şikayetleri olmasıdır. İdrar yolu iltihabı olmadan en az 6 haftadır şikayetler devam ettiğinde ağrılı mesane sendromu düşünülür. Ağrı genellikle idrar yapınca azalır.
Ağrılı mesane sendromu olan kadınlarda aynı zamanda kronik pelvik ağrının diğer nedenleri de bulunabilir.
Çeşitli yiyecek ve içecekler şikayetleri arttırır. (Kahve, alkol, gazlı içecekler, baharatlı yiyecekler) Bunun dışında cinsel ilişki, stres, uzun süre oturma şikayetleri arttırabilir.
Değerlendirmede, hastaların tam idrar tahlili, idrar kültürü, idrar günlükleri görülür, idrarı tam boşaltıp boşaltamadıkları ölçülür. Gerektiğinde kamera ile idrar torbasının içine bakılarak tanı konulabilir ve biyopsi alınabilir.
Tedavisinde hastanın şikayetlerini arttıran yiyecek ve içecekler kesilir. Düzenli idrara gitme ve yeterince su alımı öğretilir; gerekirse mesane eğitimi yapılır.
Çeşitli ağızdan kullanılacak ilaç tedavileri, mesanenin içine verilen ilaç tedavileri, fizik tedavi yöntemleri, mesane içine botulinum toksin enjeksiyonu tedavi seçenekleri arasındadır.